5.4. Các chiến lược đầu tư trái phiếu thụ động

A. Các khái niệm cốt lõi

Thuật ngữ	Giải thích
Mua và nắm giữ	Chiến lược giữ trái phiếu cho đến khi đáo hạn, bỏ qua biến động lãi suất ngắn hạn.
Đầu tư theo chỉ số	Xây dựng danh mục mô phỏng một chỉ số trái phiếu (như Bloomberg Barclays Aggregate Bond Index).
Trung hòa rủi ro (Immunization)	Kỹ thuật cấu trúc danh mục sao cho giá trị tài sản đủ để trả các nghĩa vụ nợ bất chấp lãi suất thay đổi.
Khớp dòng tiền	Mua trái phiếu có dòng tiền (coupon + gốc) trùng khớp hoàn toàn với lịch trả nợ.

B. Nội dung chính

1. Các chiến lược cơ bản

a. Mua và nắm giữ

• Cách làm: Mua trái phiếu và giữ đến đáo hạn.
• Mục tiêu: Thu nhập ổn định, bảo toàn vốn gốc (nếu không vỡ nợ).
• Ưu điểm: Chi phí giao dịch thấp, đơn giản.
• Nhược điểm: Bỏ lỡ cơ hội khi lãi suất thay đổi có lợi; Rủi ro lạm phát.

b. Đầu tư theo chỉ số

• Do chỉ số trái phiếu có hàng ngàn mã (thanh khoản kém), việc mô phỏng khó hơn cổ phiếu.
• Phương pháp:
  • Lấy mẫu theo tầng: Chia chỉ số thành các nhóm (theo kỳ hạn, xếp hạng tín dụng, ngành) và chọn đại diện.
  • Mục tiêu là giảm thiểu Tracking Error.

2. Chiến lược Trung hòa rủi ro lãi suất (Immunization) for Period

Đây là kỹ thuật quan trọng nhất để bảo vệ danh mục trước biến động lãi suất.

• Nguyên tắc: Rủi ro giá và Rủi ro tái đầu tư triệt tiêu lẫn nhau.
• Điều kiện cần:$$Duratio{n}_{Asset}=Duratio{n}_{Liability}$$(Hoặc Duration của danh mục = Thời gian nắm giữ mục tiêu)
• Cơ chế:
  • Nếu lãi suất TĂNG: Giá trái phiếu giảm (Lỗ), nhưng Tiền tái đầu tư coupon tăng (Lãi). Hai phần này bù trừ nhau.
  • Nếu lãi suất GIẢM: Giá trái phiếu tăng (Lãi), nhưng Tiền tái đầu tư coupon giảm (Lỗ).
• Yêu cầu tái cân bằng:
  • Duration thay đổi theo thời gian và theo lãi suất. Do đó, cần liên tục điều chỉnh danh mục để duy trì đk $D_A=D_L$.

3. Chiến lược Khớp dòng tiền

• Cách làm: Với mỗi khoản nợ phải trả trong tương lai, mua một trái phiếu (thường là Zero-coupon hoặc trái phiếu Chính phủ) đáo hạn đúng thời điểm đó với giá trị bằng khoản nợ.
• Ưu điểm: Loại bỏ hoàn toàn rủi ro lãi suất và tái đầu tư (Dedication strategy). Không cần giả định về đường cong lãi suất.
• Nhược điểm:
  • Chi phí cao (khó tìm trái phiếu khớp hoàn hảo).
  • Gây ra hạn chế lớn cho người quản lý, giảm khả năng sinh lời.

C. Ghi chú

• Immunization vs Khớp dòng tiền:
  • Immunization linh hoạt hơn, chi phí thấp hơn nhưng cần quản lý chủ động (tái cân bằng) và vẫn còn rủi ro nếu đường cong lãi suất không dịch chuyển song song.
  • Khớp dòng tiền an toàn tuyệt đối nhưng cứng nhắc và tốn kém.