13.4. Đạo đức Nghề nghiệp và Tuân thủ
A. Các khái niệm cốt lõi (Concepts)
| Thuật ngữ | Giải thích |
|---|---|
| Xung đột lợi ích (Conflict of Interest) | Tình huống mà lợi ích của nhà tư vấn đối nghịch với lợi ích khách hàng (VD: Bán chứng khoán công ty mình đang nắm giữ cho khách). |
| Churning (Xoay vòng) | Hành vi xúi giục khách hàng mua bán liên tục chỉ để kiếm phí hoa hồng. Đây là hành vi bị cấm nghiêm ngặt. |
| Bảo mật (Confidentiality) | Nghĩa vụ giữ kín thông tin cá nhân và tài sản của khách hàng, trừ khi có yêu cầu của cơ quan pháp luật. |
B. Nội dung chính (Main Content)
1. 6 Quy tắc Đạo đức (Ethical Rules)
- Đạo đức nghề nghiệp:
- Độc lập: Phán đoán không bị chi phối.
- Liêm khiết & Mẫn cán: Trung thực và chăm chỉ.
- Trung thành: Luôn đặt lợi ích khách hàng lên trên lợi ích bản thân.
- Nghĩa vụ thông tin: Không hứa hẹn lợi nhuận, thông tin phải công bằng (mọi khách hàng nhận được cùng lúc).
- Tránh xung đột lợi ích: Nếu có xung đột, phải ưu tiên khách hàng. Nếu bán chứng khoán của chính mình cho khách, phải công khai.
- Tính chuyên nghiệp: Không ngừng học hỏi, duy trì bằng cấp chuyên môn.
- Tuân thủ pháp luật: Chấp hành mọi quy định của UBCK.
- Bảo mật: Tuyệt đối không tiết lộ thông tin khách hàng cho bên thứ 3 (kể cả vợ/chồng của họ) nếu chưa được phép.
2. Các hành vi BỊ CẤM (Prohibited Acts)
Nhà tư vấn KHÔNG ĐƯỢC:
- Cam kết lợi nhuận: Không bao giờ được nói "Chắc chắn lãi", "Cam kết không lỗ".
- Thu phí bất hợp lý: Thu phí quá cao so với mặt bằng chung mà không giải thích.
- Sử dụng vốn của khách hàng:
- Không được vay tiền của khách.
- Không được lấy tiền khách này trả cho khách kia.
- Xoay vòng quá mức (Churning): Khuyến nghị giao dịch liên tục vượt quá nhu cầu và khả năng tài chính của khách.
- Quảng cáo sai sự thật: Phóng đại năng lực hoặc thành tích quá khứ.
3. Giám sát nội bộ (Supervision)
Công ty phải có quy trình giám sát nhân viên tư vấn:
- Kiểm tra tài khoản giao dịch cá nhân của nhân viên (tránh giao dịch nội gián hoặc chạy trước lệnh khách hàng - Front running).
- Kiểm tra tính chính xác của quảng cáo.
- Bảo vệ tài sản khách hàng (Custody) tách biệt với tài sản công ty.
D. Lưu ý đặc biệt (Notes)
CAUTION
Ranh giới vay mượn: Bạn chỉ được vay tiền của khách hàng NẾU khách hàng là:
- Tổ chức tín dụng (Ngân hàng).
- Người thân trong gia đình bạn. Tuyệt đối không vay mượn của khách hàng cá nhân thông thường. Điều này sẽ dẫn đến mất khách quan và dễ bị kiện tụng.