6.4. Quy trình Tác nghiệp tại Bộ phận Bảo chứng
A. Các khái niệm cốt lõi (Concepts)
| Thuật ngữ | Giải thích |
|---|---|
| Gia hạn (Extension) | Xin phép Sở giao dịch cho thêm thời gian nộp tiền (thường được tối đa 5 lần/năm). |
| Bán giải chấp (Sell-out) | Công ty tự động bán chứng khoán của khách hàng (không cần hỏi ý kiến) khi khách vi phạm nghĩa vụ thanh toán. |
| Mua bù (Buy-in) | Công ty dùng tiền trong tài khoản khách hàng để mua lại chứng khoán trả cho bên mua, khi khách hàng "bán khống" mà không giao được hàng. |
B. Nội dung chính (Main Content)
Bộ phận Bảo chứng (Margin Dept) đóng vai trò "Cảnh sát tín dụng" trong công ty chứng khoán.
1. Quản lý Tài khoản & Giải đáp thắc mắc
- Liên tục tính toán Sức mua (Buying Power) cho từng tài khoản.
- Trả lời câu hỏi của môi giới: "Khách A muốn rút 50 triệu, tài khoản còn được phép rút không?".
- Phê duyệt lệnh rút tiền/chuyển tiền ra ngoài (phải đảm bảo sau khi rút, tỷ lệ margin vẫn an toàn).
2. Xử lý Vi phạm Thanh toán (Cash Account)
- Quy định T+ (ví dụ T+2, T+5): Khách hàng phải nộp đủ tiền.
- Nếu quá hạn:
- Xin Gia hạn (Extension): Nếu có lý do chính đáng, xin thêm 1-2 ngày.
- Nếu vẫn không nộp: Thực hiện Bán giải chấp (Sell-out) chứng khoán đó.
- Hậu quả: Tài khoản bị "phong tỏa" (Frozen) trong 90 ngày (muốn mua phải có tiền mặt 100% trước).
3. Xử lý Vi phạm Margin (Margin Account)
- Phát hành Lệnh gọi ký quỹ (Margin Call): Qua Email/SMS/Điện thoại.
- Theo dõi thời hạn (ví dụ 24h hoặc 48h).
- Thực hiện lệnh bán bắt buộc (Force Sell) nếu khách không khắc phục.
- Nguyên tắc bán: Bán chứng khoán có thanh khoản tốt nhất trước, hoặc bán bất kỳ mã nào đủ để thu hồi nợ. Khách hàng không có quyền kén chọn mã để bán giải chấp.
4. Giao và Nhận Chứng khoán
- Khi khách hàng đã trả hết nợ (Debit = 0), chứng khoán thuộc quyền sở hữu hoàn toàn của khách (Fully paid securities).
- Có nghĩa vụ tách biệt tài sản: Công ty không được dùng chứng khoán đã trả hết nợ của khách để đi cầm cố cho chính mình (trừ khi khách đồng ý ký hợp đồng cho mượn).
D. Lưu ý đặc biệt (Notes)
NOTE
Nguyên tắc Tách bạch: Tiền và Chứng khoán của khách hàng phải được quản lý tách biệt với Tiền và Chứng khoán tự doanh của công ty. Bộ phận Bảo chứng chịu trách nhiệm giám sát việc này để tránh rủi ro biển thủ.