7.5. Vay mượn Chứng khoán và Repo

A. Các khái niệm cốt lõi (Concepts)

Thuật ngữ	Giải thích
Cho vay Chứng khoán (Stock Lending)	Nghiệp vụ cho mượn chứng khoán để nhận phí hoặc lãi suất từ tiền thế chấp.
Bán khống (Short Selling)	Động lực chính của thị trường vay chứng khoán. Người bán khống cần vay hàng để giao cho người mua.
Môi giới dẫn mối (Finder)	Trung gian tìm nguồn chứng khoán cho vay (thường là các quỹ lớn) để nhận phí hoa hồng.
Repo (Repurchase Agreement)	Hợp đồng mua lại. Thực chất là một khoản vay ngắn hạn có tài sản đảm bảo.

B. Nội dung chính (Main Content)

Bộ phận Thủ quỹ không chỉ giữ tiền mà còn tìm cách tối ưu hóa nguồn vốn thông qua các nghiệp vụ tài chính.

1. Cho vay Chứng khoán (7.5)

• Tại sao cần vay?:
  • Để bù đắp thiếu hụt giao hàng (Fails).
  • Để thực hiện chiến lược Bán khống (Short sale).
  • Để kinh doanh chênh lệch giá (Arbitrage).
• Quy trình:
  • Bên Vay (Borrower) nhận chứng khoán.
  • Bên Vay phải thế chấp bằng Tiền mặt (thường 100-105% giá trị) cho Bên Cho vay (Lender).
  • Bên Cho vay hưởng lãi từ số tiền thế chấp đó (Rebate rate).

2. Giao dịch Repo (7.6)

• Dùng để quản lý thặng dư tiền mặt ngắn hạn.
• Cơ chế:
  • Công ty bán chứng khoán (thường là Trái phiếu CP) cho đối tác -> Nhận tiền mặt về.
  • Cam kết sẽ mua lại vào ngày hôm sau/tuần sau với giá cao hơn một chút (chênh lệch chính là lãi suất vay).
• Đây là công cụ tài trợ vốn cực kỳ phổ biến và quan trọng trên thị trường tiền tệ.

3. Lợi ích cho Công ty Môi giới

• Tận dụng số chứng khoán nhàn rỗi trong kho (loại được phép cho vay) để kiếm thêm thu nhập phụ trợ đáng kể.

D. Lưu ý đặc biệt (Notes)

NOTE

Quyền nhận Cổ tức: Khi chứng khoán được đem cho vay, người đi vay (Borrower) vẫn nhận được cổ tức từ tổ chức phát hành, nhưng họ có nghĩa vụ phải trả lại số tiền tương đương (gọi là Dividend in lieu) cho người cho vay (Lender).