Bài 1: Khái quát về chào bán chứng khoán
A. Các khái niệm cốt lõi (Concepts)
| Thuật ngữ | Giải thích |
|---|---|
| Chào bán chứng khoán | Việc phát hành chứng khoán trên thị trường sơ cấp nhằm huy động vốn hoặc thực hiện các mục tiêu khác (cơ cấu lại vốn, chia thưởng...). |
| Chào bán riêng lẻ (Private Placement) | Chào bán cho dưới 100 nhà đầu tư (không kể NĐT chuyên nghiệp) hoặc chỉ cho NĐT chứng khoán chuyên nghiệp và không sử dụng phương tiện thông tin đại chúng. |
| Chào bán ra công chúng (Public Offering) | Chào bán qua phương tiện thông tin đại chúng, hoặc cho từ 100 NĐT trở lên (không kể NĐT chuyên nghiệp), hoặc cho NĐT không xác định. |
| Chứng quyền có bảo đảm (Covered Warrant) | Chứng khoán có tài sản đảm bảo do công ty chứng khoán phát hành, cho phép người sở hữu mua/bán chứng khoán cơ sở hoặc nhận tiền chênh lệch. |
B. Công thức quan trọng
Bài này tập trung vào khái niệm và phân loại, không có công thức toán học.
C. Nội dung chính
1. Khái niệm chào bán chứng khoán
Chào bán chứng khoán là hoạt động phát hành chứng khoán trên thị trường sơ cấp.
- Mục đích: Chủ yếu để huy động vốn. Ngoài ra còn để chia thưởng, cơ cấu lại nguồn vốn (hoán đổi nợ), tái cơ cấu cổ đông, sáp nhập doanh nghiệp...
- Chủ thể chào bán:
- Chính phủ: Phát hành Trái phiếu Chính phủ.
- Chính quyền địa phương: Phát hành Trái phiếu CQĐP.
- Doanh nghiệp: Phát hành Cổ phiếu, Trái phiếu.
- Công ty quản lý quỹ: Phát hành Chứng chỉ quỹ.
- Công ty chứng khoán: Phát hành Chứng quyền có bảo đảm.
2. Các phương thức chào bán
Luật Chứng khoán 2019 phân biệt rõ hai hình thức:
2.1. Chào bán chứng khoán riêng lẻ
- Đối tượng: Số lượng nhỏ nhà đầu tư (dưới 100) hoặc chỉ NĐT chuyên nghiệp/chiến lược.
- Phương thức: Không sử dụng phương tiện thông tin đại chúng.
- Đặc điểm:
- Nhà đầu tư thường phải có năng lực tài chính và chuyên môn (NĐT chuyên nghiệp).
- Thông tin cung cấp trực tiếp cho người mua.
- Chi phí phát hành thấp hơn chào bán ra công chúng.
- Bị hạn chế chuyển nhượng trong một thời gian nhất định.
2.2. Chào bán chứng khoán ra công chúng
- Đối tượng: Số lượng lớn NĐT (từ 100 trở lên) hoặc NĐT không xác định.
- Phương thức: Thông qua phương tiện thông tin đại chúng (báo đài, internet...).
- Đặc điểm:
- Phải đăng ký với UBCKNN.
- Yêu cầu công bố thông tin minh bạch, đầy đủ (Bản cáo bạch).
- Điều kiện phát hành khắt khe (vốn, lãi, không lỗ lũy kế...).
- Mục đích bảo vệ nhà đầu tư đại chúng.
D. Lưu ý đặc biệt
- Sự khác biệt về luật điều chỉnh:
- Chào bán chứng khoán ra công chúng: Theo Luật Chứng khoán.
- Chào bán riêng lẻ của công ty đại chúng: Theo Luật Chứng khoán.
- Chào bán riêng lẻ của công ty không phải đại chúng: Theo Luật Doanh nghiệp.
- Xu hướng quản lý: Pháp luật Việt Nam đang chuyển dịch theo hướng nâng cao tiêu chuẩn chào bán ra công chúng (quản lý chất lượng đầu vào) kết hợp với công bố thông tin minh bạch.